-->

Iklan Billboard 970x250

Bebasan

Iklan 728x90

Bebasan




Adhang-adhang tetesing ebun : Ngarep-arep pawewehing liyan.
Andaka ketaman wisaya : Wong prekaran, bareng rumangsa arep kalah, banjur minggat.
Anak-anakan timun : Ngopeni bocah (lumrahe bocah wadon) bareng wis banjur dipek bojo.
Aji-aji waringin sungsang : Jinising aji-aji sing njalari awak bisa digdaya.
Bacin-bacin iwak ala-ala sanak : Sanajan ala, jalaran isih sedulur, mesthi ora tega yen nganti nandhang sangsara.Bali menyang kinjeng dome : Wong cilik dadi wong ngaluhur , nanging banur dadi wong cilik maneh.
Bathang gajah : Tilas wong gedhe.
Banyu gege : Banyu diwenehi kembang lan dimantrani kanggo ngedusi bayi.
Banyu pinerang : Pasulayan ing antarane sedulur, mesthi banjur pulih maneh.
Banyu tangi : Banyu anget (banyu tawa kacampuran wedang) kanggo ngedusi bocah.
Banyu tuli : Banyu kang kanggo syarat nambani wong lara.
Banyu windu : Banyu kang diwayokake.
Bebasan godhong mlumah dikurepake, godhong mureb dilumahake : Anggone nggoleki tliti banget.
Bocah aras kembang : Gampang disihi bendara.
Bubuk oleh leng : Wong duwe sedya ala, banjur oleh dalan sing prayoga.
Byung-byungan kaya tawon kambu : Ora ngerti marang lungguhe rembug, anut grubyug ora ngerti ing rembug.
Bramara mangrurah kusuma : Kombang ngrusak kembang.
Brakithi angkara madu: Wong tumeka tiwas jalaran saka pekaremane . Brakithi = semut.
Cablek-cablek lemut : Nindakake pegaweyan sing remeh.
Caruk banyu : Gedhe cilik, ala becik dianggep padha bae, racak.
Cebol ngayuh lintang : Wong cilik (sekeng) nduweni panggayuh sing gedhe, mokal kelakone.
Cedhak kebo gupak : Sesrawungan karo wong ala, mesthi katute.
Dadia godhong moh nyuwek dadia banyu moh nyawuk : Wong sing ora gelem sesrawungan maneh.
Debog bosok galih asem : Ucape wong yen kepethuk (weruh) mayit digotong. Miturut gugon tuhon ngucap mangkono mau supaya slamet.
Dibalang kembang mbalang tai : Diapiki males ala.
Dicutat kaya cacing : Ditundhung kanthi cara kang siya-siya.
Diedu padha banyune : Diedu tunggal guru lan ngelmu.
Dikayu alakake : Dianggep wong ala , dicecamah.
Dikena iwake, aja nganti buthek banyune : Bisaa kaleksanan sing disedya, aja nganti gawe gendra.
Ditemu kuwuk : Diwales (diprawasa) dening mungsuhe ing papan kang prayoga kanggo males.
Dolanan ula mandi : Nindakake pakaryan sing mbebayani banget.
Dom sumuruping banyu : Tindak nyamar, laku dhedhemitan nganti sedyane ora kaweruhan dening wong liya.Enggon welut didoli udet : Wong pinter diumuki kapinteran.Gajah meta cinancang wit sidaguri, patine cineker ayam : Kraman aran Dirana (anake sratine Gajah aran Dirada ) Kepikut, dicancang ing wit sidaguri, wusanane tumeka pati dirampog sarana dicocogi dom.Gajah ngidak rapah : Wong sing nerak wewalere (angger-anggere) dhewe.
Giri lusi janma tan kena ingina : Ingatase cacing bae bisa munggah gunung, apa maneh manungsa, babar pisan ora kena diina.
Golek banyu bening : Maguru, madhukun.
Gurem thethel-tehthel : Wong cilik (sekeng) duwe panjangka sing ora majad sarana ngedol barang darbeke.
Iwak kalebu ing wuwu : Wong sing kena krenahing mungsuh ora bisa ucul maneh.
Jangkrik mambu kili : Wong sing nduweni watak brangasan dikileni, mesthi gampang muntabe.
Jaran kembang duren : Jaran kang ulese kuning.
Jati ketlusuban ruyung : 1. Kalebon telik sandi (mata-mata). 2. Golongane wong becik lkalebon wong ala.
Kakehan gludhug kurang udan : Wong kang akeh guneme, nanging ora ana nyatane.
Kaya kinjeng tanpa soca : Tumindak nunak-nunuk jalaran ora ngerti tata-caraning panggenan sing di parani.
Kaya welut dilengani : Guneme lunyu banget, anggone padu pinter banget.
Kandhang langit kemul mega : Wong sing klambrangan, ora duwe omah.
Kesandhung ing rata, kebentus ing tawang : Nemoni bebaya (reribed) ing papan sing ora mbebayani.
Kekudhung walulang macan : Aling-aling wong sing nduweni panguwasa, supaya gampang ketekan sedyane.
Kembang paes : Kembang sing sepisanan, lumrahe ora dadi woh.
Kembang setaman : Kum-kuman kembang sing apik-apik kanggo sarat mijiki temanten.
Kendhit mimang kadang dewa : Kalis saka bebaya.
Ketiban ndaru : 1. Katekan bendara utawa karawuhan wong gedhe. 2. Wong oleh kabegjan gedhe.
Ketiban pulung : Tampa kabegjan gedhe.
Kleyang kabur kanginan : Lunga menyang endi-endi ora karuwan sing dijujug.
Kriwikan dadi grojogan : Prekara sepele wusanane dadi gedhe.
Kucing kembang asem : Kucing sing ulese abang semu kuning.
Kumenthus ora pecus : Umuk, nanging bisa mrantasi gawe.
Kumrisik tanpa kanginan : Ngandhakake resike atine, jalaran kuwatir diterka.
Lawas-lawas kawongan godhong : Wong ngabdi suwe-suwe mesthi ora kanggo.
Lebak ilining banyu : Wong cilik (andhahan ) lumrah kanggo tebane kaluputan ( Kaluputane wong gedhe lumrahe ditibakake andhahane.
Londho-londho walang sangit nggendhong kebo : Katone ora nduweni ati ala, nanging satemene nduweni ati sing culika banget.
Kana nggone kana wite : Ukara iku lumrahe diucapake samangsa wong nemoni lelakon ala, maksude supaya awake dhewe utawa kulawargane ora ketaman lelakon sing kaya mangkono.
Kayu taun : kayu sing lumrah dianggo balungane omah kajaba kayu jati, kayata : kayu weru, nangka, sengon lsp.
Kayu bakar : kayu sing diaanggo urub-urub utawa adang.
Kayu apu : jejnengte tetuwuhan sing kumambang ing segara.
Kayu manis : jenenge wit sing klikane legi semu pedhes.
Kebanjiran segara madu : Oleh kabegjan sing kaluwih gedhe.
Kemladheyan ajak sempal : Sadulur sing ngajak marang karusakan.
Kutuk marani sunduk : Wong kang niyat marani bebaya.
Kutuk nggendhong kemiri : Wong manganggo (berpakaian) mompyor ngambah dalan sing mbebayani (akeh begale).
Madu angin : Ngrembug (regejegan) bab sing tanpa guna.
Mburu kidang lumayu: Mburu rejeki sing durung mesthi bisa kagayuh.
Mbuwang rase oleh kuwuk : Nampik barang ala, oleh barang sing luwih ala.
Malang nggambuhi : Jejodhowan, sing wadon awake luwih gedhe tinimbang sing lanang.
Malang kadhak : Mathentheng ngatonake kuwanene.
Mburu uceng kelangan dheleg : Ngangkah barang sepele, malah kelangan barang sing luwih gedhe.
Meneng wada uleren : Wong meneng bae naging duwe sedya ala.
Mubra-mubru blabur madu : Sarwa kecukupan uripe malah kepara turah-turah rejekine.
Mungkur gangsir : Wong sing ora gelem cawe-cawe, ora melu-melu tumindak.
Nandur pari jero : Gawe kabecikan marang wong liya kanthi pangarep-arep bisaa nampa piwales.
Nandur wiji keli : Ngopeni turune wong luhur.
Ngangsu banyu ing kranjang : Meguru, sawise oleh ngelmu ora dipigunakake.
Ngandhut godhong randhu : Pepindhane wong guneme mencla-mencle.
Ngalasake negara : Wong tumindak sageleme dhewe, ora ngelengi aturan.
Ngaub awar-awar : Ngenger utawa ngawula marang wong sekeng, wong sing ora sugih utawa ora duwe panguwasa.
Ngaturake kidang lumayu : Nuduhake rejeki sing angel pangalape (nyekele).
Nggarap sari : nggarap toya, menstruasi.
Nggayuh ing tawang : Wong duwe pepenginan sing tangeh bisa kaleksanan.
Nggugat kayu aking : Nggugat wong sing wis mati.
Nglancipi singating andaka : Nenangi (membangunkan) nepsune wong sarana diwaduli apa-apa sing njalari ora senenge atine.
Nglaler wilis : Wong nglakoni panggawe nistha. Wilis = ijo.
Nglangkahi oyod mimang : Bingung. Mimang = oyod wringin, asring kanggo nulak bebaya sarana dikendhitake.
Ngubak-ubak banyu bening : Gawe rerusuh ing panggonan kang wis tentrem.
Nguyahi segara : Menehi barang (sumbangan) marang wong sugih.
Nrenggiling hangapi mati : Katone ora nggatekake barang sing lagi dirembug, nanging satemene nggatekake banget.
Nyalulu nruwelu : Wong mara menyang omahe wong duwe gawe nanging satemene ora diundang.
Nyawat abalang wohe : Wong lanang ngarah wanita alantaran sedulure wong wadon iku .
Nyundhang bathang bantheng : Njunjung wong gedhe sing wis apes.
Nyumur gumuling : Wong sing babar pisan ora bisa nyimpen wewadi, yen krungu warta sing wadi dicritakake kabeh (glogok sok).
Nguthik-uthik macan dhedhe : ganggu gawe wong sing lilih nepsune.
Oleh angin becik : Ana ungup-ungpe arep tampa kabegjan.
Ora ana banyu mili mandhuwur : Watak wantune anak mesthi kaya wong tuwane.
Pancuran kaapit sendhang : Anak 3 lanange 1 dumunung ing tengah.
Pantisari : Omah sing dumunung sing tengahing patamanan.
Rampek-rampek kethek : Nyanak -nyanak wong ala mesthi kena alane.
Rebut sari : Ungkul-ungkulan apike.
Sandhing celeng boloten : Sesrawungan karo wong ala, mesthi katute.
Sandhing kirik gudhigen : Sesrawungan karo wong ala mesthi katute.
Sanggar waringin : Bisa aweh pangayoman marang kadang kadeyane.
Salin slaga : Malih kelakuwane utawa pikirane . Slaga = Sing mbungkus kembang sadurunge kembang mekar (kelopak bunga).
Sarining pangan : pathi , zat pangan sing migunani awak.
Sawahe mung didol oyodan : Sawahe didol sapanenan. Ora sataun gadhu lan rendhengan.
Semut ngadu gajah : Wong cilik nadu wong gedhe.
Semut marani gula : Wong kang marani kamelikan (rejeki, pakareman, lsp)
Semut ireng anak-anak sapi : Dewi Sapudi (garwa pangrembe Prabu Brawijaya Majapait) pekulitane ireng manis, peputra Bondhan Kejawan kang sinebut Lembu peteng.
Sendhen kayu aking : Digugat nganggo tameng wong sing mati.
Setan nunggang gajah : Wong sing mung kepengin sakepenake dhewe.
Sinawuran sari ginanda wida jebat kasturi : Disebari kembang sing di urab wewangi saka dhedhes. Ganda-wida : dhedhes lan boreh. Jebat kasturi = dhedhes (wewangi saka klanjere rase. Jebat = kasturi.
Singidan nemu macan : Nyamar malah konangan panggedhene sing wis ngerti marang sedyane.
Sirat-sirat madu : Mung kanggo lelamisan bae.
Sulung alebu geni : Akehe pepeati ing paprangan, jalaran saben wadya sing arep lumawan mesthi mati.
Sumur lumaku tinimba : Wong sing kumudu-kudu dijaluki wuruk.
Suwe mijet wohing ranti : Pegawean sing gampang banget.
Taman sari : Patamanan , papan sing kanggo suka-suka parisuka.
Tengu mangan brutune : Wong dipercaya ngreksa barang-barang, malang dicolongi dhewe.
Thathit ngima unthit : Wong gedhe sing ngatonake pangwasane.
Timun jinara : Pakaryan sing gampang banget.
Timun wungkuk jaga imbuh : Wong bodho mung dianggo sedhiyan manawa ana kekurangan.
Timun mungsuh duren : Wong ringkih memungsuhan karo wong santosa.
Timun wuku gotong wolu : Pralambange R. Sutawijaya, jumenege ratu Mataram kanthi pambiyantune priyayi wolu yaiku : 1. Ki Pamanahan 2. Ki Jurumartani 3. Ki Jurukithing 4. Ki Buyut Wirasaba 5. Ki Panjawi 6. Tumenggung Mayang 7. Adipati Batang 8. Pangeran Made Pandan.Trahing kusuma = rembesing madu = tedhaking andawarih : turuning bangsa luhur. Danawarih = danawa (buta) + arih (arih, mungsuh) = mungsuhe buta.Tunggal banyu : Tunggal ngelmu, tunggal guru kebatinan.
Udan kethek macan dhedhe: Udan nanging srengengene isih ketara.
Ula marani gebug : Wong kang njarag marani bebaya.
Ula marani gitik : Wong kang njarag marani bebaya.
Ula dhaulu : Ula sing sirahe loro (mung ana ing dongeng).
Uripe aji godhong jati aking : Wong sing babar pisan ora kajen, disepelekake.
Wani cur-curan banyu kendhi : Wani sumpah.
Wanita srigunung : Wanita yen disawang saka kadohan katon ayu.
Wanita sritaman : Wanita yen disawang katon ayu saka cedhakan.
Wastra bedhah kayu pokah : Ketaton nganti putung balunge.
Wedang lelaku tumper cinawetan : Bocah karam jadah disirik kanca-kancane.
Witing tresna jalaran saka kulina: Sing njalari tuwuhe rasa tresna jalaran kerep srawung.
Wringin kurung : Wringin sing dipageri mubeng ing tengahing alun-alun.



Sumber : corojowo
Baca Juga
SHARE
Subscribe to get free updates

Related Posts

Post a Comment

Iklan-iklan

loading...